"Nie" z wyrazami

Nieznoszę czy nie znoszę?

Poprawna forma to nie znoszę – osobno i z „ę” na końcu. Zapis „nieznoszę” jest błędny, a „nie znosze” gubi końcówkę 1. osoby.

Dlaczego osobno?

„Znoszę” to forma czasownika znosić, a partykułę „nie” z czasownikami piszemy rozdzielnie: nie lubię, nie cierpię, nie toleruję. Nie zmienia tego fakt, że „nie znoszę” znaczy niemal to samo co „nienawidzę” – o pisowni decyduje część mowy, a nie znaczenie.

Dlaczego „ę” na końcu?

W 1. osobie liczby pojedynczej czasownik znosić ma końcówkę „-ę”: znoszę, tak jak proszę, noszę, wożę. W mowie potocznej końcowe „ę” bywa wymawiane jak „e”, ale w piśmie musi zostać. Pełna odmiana: nie znoszę, nie znosisz, nie znosi, nie znosimy, nie znosicie, nie znoszą.

Przykłady użycia

  • Nie znoszę, kiedy ktoś się spóźnia bez uprzedzenia.
  • Mój kot nie znosi odkurzacza.
  • Nie znoszę poniedziałkowych poranków i zimnej kawy.

A co z „nieznośny” i „nienawidzę”?

Te wyrazy piszemy łącznie, ale z innych powodów. Nieznośny to przymiotnik, a „nie” z przymiotnikami w stopniu równym łączymy (nieznośny upał). Nienawidzę to wyjątek wśród czasowników: nie istnieje samodzielny wyraz „nawidzić”, więc „nie” stało się częścią wyrazu – podobnie jak w niepokoić czy niecierpliwić się.

Jak zapamiętać?

Sprawdź, czy wyraz istnieje bez „nie”. Znoszę istnieje (znoszę trudy podróży), więc piszesz osobno. Nawidzę nie istnieje – dlatego nienawidzę piszemy razem.