"Nie" z wyrazami

Nieznana czy nie znana?

Poprawna forma to nieznana – łącznie. Zapis „nie znana” jest błędny, a od 1 stycznia 2026 roku reguła nie przewiduje tu już żadnych wyjątków.

Dlaczego łącznie?

„Nieznany” to przymiotnik utworzony od imiesłowu znany. Przymiotniki w stopniu równym piszemy z „nie” łącznie: niedobry, nieciekawy. Od 2026 roku, zgodnie z uchwałą Rady Języka Polskiego, łącznie piszemy także wszystkie imiesłowy przymiotnikowe – bez względu na to, czy mają znaczenie przymiotnikowe, czy czasownikowe: niezrobiony, nieprzeczytany, niepalący. Wcześniej przy imiesłowach dopuszczano w niektórych kontekstach pisownię rozdzielną; dziś ta możliwość zniknęła.

Odmiana – uwaga na końcówkę „-ą”

  • nieznany, nieznana, nieznane
  • nieznanego, nieznanej, nieznanym
  • nieznaną – biernik i narzędnik rodzaju żeńskiego: z nieznaną osobą

Zapis „nieznanom” jest błędny: końcówka narzędnika i biernika liczby pojedynczej rodzaju żeńskiego to zawsze „-ą”, choć w szybkiej wymowie brzmi jak [om].

Przykłady użycia

  • Do drzwi zapukała nieznana kobieta.
  • Obraz namalował nieznany artysta z XVII wieku.
  • Dostałam wiadomość z nieznanego numeru.
  • Rozmawiał przez godzinę z nieznaną mu wcześniej osobą.

Wyrazy pokrewne

Łącznie piszemy też nieznajomy, nieznajomość (nieznajomość prawa szkodzi) i nieznacznie. Uważaj tylko na czasownik: nie znam, nie znała – osobno, bo „nie” z czasownikami piszemy rozdzielnie.

Jak zapamiętać?

Imiesłów na -ny, -ty, -ący? „Nie” łącznie. Czasownik? „Nie” osobno. Nie znam tej nieznanej osoby – w jednym zdaniu obie zasady.