"Nie" z wyrazami

Niezbyt czy nie zbyt?

Poprawna forma to niezbyt – łącznie. Zapis „nie zbyt” jest błędny, bo „niezbyt” to jeden wyraz o własnym znaczeniu.

Co znaczy „niezbyt”?

„Niezbyt” to przysłówek, który łagodzi znaczenie następnego wyrazu: nie bardzo, w niewielkim stopniu, raczej nie. Niezbyt ciekawy film to film, który trochę nudzi – ale nie jest katastrofą. Słowo pozwala wyrazić ocenę uprzejmie, bez dosadności.

Dlaczego łącznie?

„Niezbyt” funkcjonuje w słownikach jako osobny wyraz, a nie zaprzeczenie przysłówka „zbyt”. Znaczenie całości jest łagodniejsze niż suma części: zbyt duży to „za duży”, a niezbyt duży to „raczej niewielki”. Skoro połączenie ma własny sens, zapisujemy je razem.

„Niezbyt” i przymiotnik – dwa osobne wyrazy

Łączna pisownia obejmuje wyłącznie samo „niezbyt”. Wyraz, który po nim następuje, zapisujemy osobno:

  • niezbyt dobry, niezbyt często, niezbyt chętnie
  • błędnie: „niezbytdobry”, „nie zbyt chętnie”

Przykłady użycia

  • Pogoda była niezbyt sprzyjająca, ale wyszliśmy na spacer.
  • Czuję się dziś niezbyt dobrze.
  • Jego tłumaczenie brzmiało niezbyt przekonująco.

Uwaga na styl

„Niezbyt” jest wygodnym eufemizmem w recenzjach, opiniach i mailach służbowych: niezbyt udany projekt brzmi łagodniej niż nieudany projekt. Warto jednak pamiętać, że nadmiar takich złagodzeń może rozmyć przekaz. Gdy chcesz wyrazić się jasno, powiedz wprost.

Jak zapamiętać?

„Niezbyt” zastąpisz słowami nie bardzo – a „nie bardzo” to przecież jedno, całościowe określenie. Tak samo „niezbyt” – jeden wyraz, bez spacji.