"Nie" z wyrazami

Nie chcę czy niechcę?

Poprawna forma to nie chcę – osobno. Zapis „niechcę” jest błędny, choć w mowie obie części zlewają się w jedno słowo.

Dlaczego osobno?

„Chcę” to osobowa forma czasownika chcieć. Partykułę „nie” z czasownikami piszemy rozdzielnie: nie wiem, nie mogę, nie lubię, nie chcę. Łącznie pisze się tylko te nieliczne czasowniki, które bez „nie” w ogóle nie istnieją albo znaczą coś zupełnie innego, np. nienawidzić, niepokoić, niedowidzieć. „Chcieć” do nich nie należy.

Wszystkie formy – osobno

  • nie chcę, nie chcesz, nie chce
  • nie chcemy, nie chcecie, nie chcą
  • nie chciałem, nie chciała, nie chcieli
  • nie chciałbym – tryb przypuszczający

Przykłady użycia

  • Nie chcę dziś nigdzie wychodzić.
  • Dzieci nie chcą iść spać przed dziewiątą.
  • Nie chciałabym nikogo urazić.

Pułapka: „chcę” czy „chce”?

W tym samym wyrażeniu czeka druga trudność – końcówka. Ja nie chcę (z „ę”), ale on nie chce (z „e”). Zapis „ja nie chce” to częsty błąd w wiadomościach pisanych w pośpiechu.

A „niechcący”?

Łącznie piszemy przysłówek niechcący („przypadkiem, nie celowo”) – niechcący stłukłam kubek – oraz rzeczownik niechęć i przymiotnik niechętny. To osobne wyrazy, a nie zaprzeczone formy czasownika.

Jak zapamiętać?

Zamień „chcę” na inny czasownik: nie mogę, nie lubię. Nikt nie pisze „niemogę”, więc i „niechcę” odpada.