Poprawna forma to rzygać – przez „rz”. Zapis „żygać” jest błędem ortograficznym.
Styl: słowo wulgarne
Zanim przejdziemy do pisowni – ważna uwaga. „Rzygać” to wyraz wulgarny, ordynarny. W starannej polszczyźnie mówimy wymiotować, a łagodniej: zwracać, mieć torsje. Słowa „rzygać” używa się w bardzo swobodnej rozmowie, w cytatach czy w literaturze, gdy autor chce oddać dosadny język bohatera.
Dlaczego „rz”?
W tym wyrazie nie ma wymiany, która rozstrzygałaby o pisowni – ani na „r”, ani na „g”, „z” czy „h”. Zapis „rz” trzeba więc zapamiętać, podobnie jak w słowach rzeka, rzecz czy rzadki. „Rz” zostaje we wszystkich formach i wyrazach pokrewnych:
- rzygać, rzygam, rzygał
- rzygnąć – jednorazowo
- porzygać się, zarzygać
Przykłady użycia
Ze względu na charakter słowa przykłady pokazują raczej jego przenośne użycia, typowe dla mowy potocznej:
- Na widok tej reklamy chce mi się rzygać – mówi zirytowany bohater powieści.
- Rzygam już tymi sporami polityków – napisał ktoś w komentarzu.
Zamienniki w stylu neutralnym
- wymiotować – termin medyczny i neutralny
- mieć mdłości – gdy dopiero zbiera się na wymioty
- mieć czegoś dość, czuć do czegoś wstręt – zamiast przenośnego „rzygać czymś”
Jak zapamiętać?
„Rzygać” zaczyna się tak samo jak rzeka – a obraz płynącej rzeki łatwo połączyć z tym, co opisuje ten dosadny czasownik.
