Poprawna forma to gospodarz – przez „rz”. Zapisy „gospodaż” i „gospodasz” są błędne.
Dlaczego „rz”?
Najpewniejszy sprawdzian dla „rz” to wymiana na „r”. W rodzinie wyrazu „gospodarz” „r” słychać wyraźnie:
- gospodarz – gospodarka
- gospodarz – gospodarować
- gospodarz – gospodarny, gospodarstwo
Dodatkowo „gospodarz” kończy się na -arz – a to zakończenie wielu nazw osób, które zawsze piszemy przez „rz”: lekarz, piekarz, malarz, pisarz.
Odmiana
gospodarz, gospodarza, gospodarzowi, gospodarzem, o gospodarzu; liczba mnoga gospodarze, gospodarzy. Zwróć uwagę na dopełniacz liczby mnogiej: gospodarzy, nie „gospodarzów”.
Przykłady użycia
- Gospodarz programu przywitał gości w studiu.
- Piłkarze gospodarzy wygrali dwa do zera.
- Stary gospodarz oprowadził nas po swoim sadzie.
Pułapka: „gospodyni”
Żeński odpowiednik to gospodyni – bez „r” i bez „rz”. Tworzy go przyrostek „-yni” (jak w bogini), a nie „-arz”, więc nie należy go „poprawiać” na wzór męskiej formy. Odmiana: gospodyni, gospodyni, gospodynię, gospodynią; liczba mnoga gospodynie, gospodyń.
Jak zapamiętać?
Gospodarz prowadzi gospodarstwo i dba o gospodarkę. W obu słowach słychać „r” – więc w „gospodarzu” musi być „rz”. Tak samo sprawdzisz inne nazwy zawodów na „-arz”: piekarz – piekarnia, pisarz – pisarski.