Rz czy ż

Kalendarz czy kalendaż?

Poprawna forma to kalendarz – przez „rz” i z „en” w środku. Zapisy „kalendaż”, „kalendasz” i „kalędarz” są błędne.

Zakończenie „-arz” – przez „rz”

Zakończenie -arz piszemy przez „rz”. Występuje ono w wielu nazwach osób i przedmiotów:

  • osoby: lekarz, piekarz, kucharz, malarz
  • przedmioty: kalendarz, kałamarz

A kiedy „-aż”?

Przez „ż” piszemy zakończenie -aż w wyrazach zapożyczonych z francuskiego, gdzie odpowiada francuskiemu -age:

  • bagaż, garaż, masaż
  • reportaż, pejzaż

„Kalendarz” do tej grupy nie należy – pochodzi z łaciny, a nie z francuskiego, i ma typowe polskie zakończenie „-arz”.

Dlaczego „en”, a nie „ę”?

W wyrazach obcego pochodzenia przed „d” piszemy zwykle „en”: legenda, agenda, kalendarz. Zapis „kalędarz” przenosi na ten wyraz pisownię rodzimych słów z nosówką.

Przykłady użycia

  • Zapisz termin wizyty w kalendarzu.
  • Na ścianie wisiał kalendarz z widokami gór.
  • Dzieci codziennie otwierały okienko w kalendarzu adwentowym.

Odmiana

kalendarz, kalendarza, kalendarzowi, kalendarzem, w kalendarzu; liczba mnoga kalendarze. Przymiotnik: kalendarzowy (rok kalendarzowy).

Jak zapamiętać?

Kalendarz ma terminy, a lekarz przyjmuje w terminach. Oba słowa kończą się na „-arz” – przez „rz”.