Ą, ę i nosówki

Elokwętny czy elokwentny?

Poprawna forma to elokwentny – przez „en”. Zapis „elokwętny” jest błędny, podobnie jak „elokfentny”.

Dlaczego „en”, a nie „ę”?

„Elokwentny” pochodzi od łacińskiego eloquens – „wymowny”. W wyrazach zapożyczonych, które zachowały obcą budowę, połączenie samogłoski z „n” przed spółgłoską zapisujemy literami, a nie samogłoską nosową:

  • elokwentny, elokwencja
  • student, agent, prezent, procent, docent
  • abonent, klient, pacjent

„Ę” piszemy przede wszystkim w wyrazach rodzimych i dawno przyswojonych: pamiętać, święto, mięta. „Elokwentny” do nich nie należy.

Dlaczego „kw”, a nie „kf”?

Po „k” głoska „w” traci dźwięczność i słyszymy [kf]. W piśmie zostaje jednak „w”, tak jak w kwiat, kwadrat czy kwestia.

Co znaczy „elokwentny”?

To ktoś, kto mówi płynnie, zręcznie i przekonująco – potrafi dobrać słowa i łatwo formułuje myśli. Rzeczownik elokwencja oznacza tę umiejętność. Bliskoznaczne są wymowny, wygadany (potocznie) i krasomówczy.

Przykłady użycia

  • Nowy rzecznik okazał się niezwykle elokwentny.
  • Jej elokwencja zrobiła wrażenie na komisji.
  • Nie jest zbyt elokwentny, ale zawsze mówi do rzeczy.

Odmiana i stopniowanie

elokwentny, elokwentna, elokwentne, elokwentni; stopień wyższy bardziej elokwentny, rzadziej elokwentniejszy. Przysłówek: elokwentnie.

Jak zapamiętać?

Elokwentny mówca jest jak dobry student przy tablicy – obaj mają „en” przed „t”. Skojarz te dwa słowa, a nosówka nie będzie ci się już narzucać.