Ą, ę i nosówki

Błędny czy błendny?

Poprawna forma to błędny – z „ę”. Zapisy „błendny” i „błedny” są błędne: pierwszy oddaje wymowę, drugi gubi nosowość.

Dlaczego „ę”?

„Błędny” pochodzi od rzeczownika błąd. Samogłoski nosowe „ą” i „ę” regularnie wymieniają się w wyrazach pokrewnych:

  • błąd – błędu, błędny, błędnie
  • ząb – zęby
  • dąb – dęby

Skoro w „błąd” jest „ą”, w „błędny” musi być „ę”. To wystarczający sprawdzian.

Skąd zapis „błendny”?

Przed spółgłoskami „d”, „t” wymawiamy „ę” jako [en]. Zapis „błendny” oddaje tę wymowę, ale pisownia jej nie odwzorowuje – podobnie jak w będę, pędzić, tędy.

Wyrazy pokrewne

  • błędnie, błędność
  • błędnik – narząd równowagi w uchu
  • bezbłędny, bezbłędnie
  • błądzić – tu znów „ą”

Przykłady użycia

  • Wpisałeś błędny kod pocztowy.
  • To było błędne założenie od samego początku.
  • Po lesie krążył błędny ognik.

Przymiotnik ma też znaczenie „błądzący, zagubiony”: błędne spojrzenie, błędny rycerz. Pisownia pozostaje ta sama – zawsze z „ę”.

Uwaga: błędny to także „wędrujący bez celu”.

Jak zapamiętać?

Jeden błąd, kilka błędów – a błędny to coś, co zawiera błąd. Ogonek wędruje z „ą” na „ę”, ale nigdy nie znika.