Ch czy h

Harpagan czy charpagan?

Poprawna forma to harpagan – przez „h”. Zapis „charpagan” jest błędny, mimo że w wymowie „h” i „ch” brzmią dziś tak samo.

Co znaczy „harpagan”?

To słowo potoczne o dwóch zbliżonych znaczeniach. Mówimy tak o kimś silnym, wytrzymałym i zaradnym – często z nutą podziwu. Bywa też określeniem zawadiaki, łobuziaka, zwłaszcza o chłopcu, który ciągle coś psoci. Tak nazywa się też znany w Polsce rajd na orientację, w którym uczestnicy pokonują po kilkadziesiąt kilometrów.

Dlaczego „h”?

Przy „ch” i „h” wymiana rzadko pomaga. „H” często wymienia się na „ż”, „g” lub „z” (druh – drużyna, wataha – watażka), a „ch” – na „sz” (mucha – musze). W wyrazie „harpagan” żadna taka wymiana nie zachodzi, więc pisownię trzeba zapamiętać. Pomaga to, że na początku wyrazów obcego pochodzenia zwykle stoi właśnie „h”: harmonia, harfa, horyzont.

Odmiana

harpagan, harpagana, harpaganowi, harpaganem, o harpaganie. „H” zostaje we wszystkich formach.

Przykłady użycia

  • Przeszedł sto kilometrów w dobę – prawdziwy harpagan.
  • Ten mały harpagan znowu wspiął się na szafę.

Jak zapamiętać?

„Harpagan” zaczyna się tak samo jak harfa i harcerz – a harcerz, który przejdzie całą noc przez las, to właśnie harpagan.